Pert Araç Değeri Nasıl Hesaplanır?

Rayiç Değer Kavramı

Rayiç değer, aracın hasar görmeden hemen önceki hâliyle piyasada alıcı bulabileceği gerçekçi satış değeridir. Pert tazminatında esas alınan değer budur; aracın alış fiyatı veya kasko poliçesindeki sigorta bedeli tek başına belirleyici değildir.

Bu nedenle poliçede yazan sigorta bedeli ile ödenecek pert tazminatı farklı olabilir. Poliçe bedeli genellikle bir üst sınır niteliği taşır; gerçek ödeme rayiç değerlendirmesine göre şekillenir.

Değeri Etkileyen Faktörler

• Aracın markası, modeli ve üretim yılı
• Kilometre ve genel kullanım durumu
• Motor hacmi, yakıt tipi ve donanım seviyesi
• Hasar geçmişi (önceki kayıtlı hasarlar)
• Bölgesel ikinci el piyasa koşulları ve arz-talep durumu
• Aracın bakım geçmişi ve fiziksel durumu

Değerleme Süreci Nasıl İşler?

Sigorta şirketi, hasar dosyası açıldıktan sonra bağımsız veya anlaşmalı bir eksper görevlendirir. Eksper, aracı inceler, piyasa araştırması yapar ve güncel ikinci el fiyat verilerini değerlendirerek bir rapor hazırlar.

Bu raporda belirlenen rayiç değer, pert tazminatının temelini oluşturur. Sigortalı bu değerlendirmeye ilişkin bilgi talep edebilir ve gerekirse itiraz sürecini değerlendirebilir.

Hurda Değerinin Tazminata Etkisi

Pert tazminatı hesaplanırken, aracın hurda (enkaz) değeri de dikkate alınır. Sigortalı aracın hurdasını kendisi almayı tercih ederse, ödenecek tazminattan bu değer düşülebilir.

Aracın tamamen şirkete devredilmesi durumunda ise rayiç değer üzerinden tam ödeme yapılabilir. Bu konudaki genel süreç kaskolu araç pert olursa ne olur rehberimizde ayrıntılı olarak anlatılmıştır.

Pert ile Ağır Hasar Değerlemesi Farklı mıdır?

Ağır hasarlı bir araçta onarım mümkün olduğu için değerleme onarım maliyeti üzerinden yapılır; pertte ise değerleme doğrudan aracın rayiç değeri üzerinden yapılır.

Bu iki durum arasındaki farkı ağır hasar ile pert arasındaki fark nedir başlıklı yazımızda daha detaylı inceleyebilirsiniz.

Örnek Senaryo

Birkaç yıllık, düzenli bakımlı ve hasarsız geçmişe sahip bir araç kaza sonucu pert olduğunda, eksper benzer yaş, model ve kilometredeki araçların güncel ikinci el piyasa fiyatlarını referans alarak bir rayiç değer belirler.

Aracın önceden kayıtlı hasar geçmişi varsa bu durum değerlemeyi aşağı yönde etkileyebilir; tersine, düzenli bakım kayıtları ve düşük kilometre değeri olumlu etkileyebilir.

Değerleme Sonucuna İtiraz Edilebilir mi?

Sigortalı, belirlenen rayiç değeri düşük bulursa itiraz sürecini başlatabilir. Bu süreçte bağımsız bir eksper görüşü alınması veya ilgili tahkim/şikayet mekanizmalarına başvurulması seçenekler arasında olabilir.

İtiraz süreci ve sonuçları şirketin iç uygulamasına ve dosyanın somut özelliklerine göre değişir; net bilgi için sigorta şirketinizle iletişime geçmeniz gerekir.